پيوند آن را با داستان نعمان و جنگ‌افزارهاى او بازيافت . خبر اين است كه در ساختمان قصر كوفه يكى از مرزبانان ايرانى به نام روزبه پسر بزرگمهر پسر ساسان از مردم همدان ، كه ذكر آن پيش از اين هم گذشت ، سعد را راهنمائى و كمك كرد ، و در شرح حال مختصرى كه طبرى از اين روزبه نوشته است ، آمده كه او در زمان ايرانيان مرزبانان يكى از پادگانهاى ايران در مرز روم در همين منطقه بوده ، و چون از شاه ايران بيم و هراسى در دل داشته به روم گريخته و در آنجا پناه گرفته بود . و هنگامى كه سعد بن ابى وقاص به اين منطقه آمده ، و بيم و هراس او از ميان رفته ، به اين‌جا بازگشته ، و قصر را براى سعد ساخته است ، و علّت بيم و هراس او را هم اسلحه و جنگ‌افزارهائى نوشته‌اند كه او در انتقال آنها بين ايران و روم دست داشته است . « 1 » گرچه اين روايت ، به سبب ابهامى كه در اثر ايجاز مفرط به آن سايه افكنده ، در اين معنى كه انتقال اسلحه از روم به ايران صورت گرفته است وضوح كافى ندارد ، ولى در پرتو قرائن و امارات ديگر و با توجّه به اوضاع و احوال اين منطقه در اين دوران و مطالعه در سوابق تحريكات دولت روم در قلمرو عرب‌نشين ايران به قصد ايجاد آشوب و درگير ساختن دولت ايران در آنجاها ، مىتوان به اين نتيجه رسيد كه آنچه اين مرزبان ايرانى در انتقال آن دست داشته ، جنگ‌افزارهائى بوده است كه دولت روم به قصد مسلّح ساختن نعمان و برانگيختن او بر ضدّ خسرو پرويز براى او مىفرستاده و همين امر باعث بيمناكى اين مرزبان از پادشاه ايران و پناهنده شدن او به روم بوده ، زيرا هنگامى كه آن كار نهان آشكار شده و نعمان گرفتار آمده ، اين مرزبان هم راهى جز فرار به روم در پيش نداشته است . به‌هرحال با توجّه به مجموع آنچه در اين داستان گذشت مىتوان چنين انگاشت كه خسرو پرويز با زمينهء بدگمانى شديدى كه نسبت به نعمان پس از مسيحى شدن او داشته وقتى خبر يافته كه نعمان نهان از چشم او و كارگزارانش با روميان ساخته و با كمك آنان به ذخيره كردن سلاح و جنگ‌افزار پرداخته است ، با شروع مجدّد جنگ با روميان در سال 602 ميلادى ، پيش از آنكه نعمان

--> ( 1 ) - طبرى ، 1 / 2494 .